Najkrócej
W ostatniej dekadzie schorzenia tarczycy stały się udziałem ogromnej części populacji. Wpływ na tę sytuację wywiera zarówno nasz sposób życia, jak i odżywiania, czy też stan środowiska naturalnego. Wszelkiego rodzaju schorzenia tarczycy – nadczynność czy niedoczynność, mogą być z powodzeniem leczone. Odmienną i uciążliwą grupą chorób są schorzenia autoimmunologiczne, w tym autoimmunologiczne zapalenie tarczycy. Wyjaśniamy, czym jest ta choroba, jak ją diagnozować i w jaki sposób leczyć.
Czym jest tarczyca?
Tarczyca jest gruczołem wydzielania wewnętrznego o kształcie przypominającym motyla. Zlokalizowana jest na szyi, nieco poniżej “jabłka Adama”. Tarczyca pełni wiele różnych funkcji, a wydzielane przez nią hormony regulują szereg czynności organizmu. Tarczyca bywa też nazywana “termostatem” organizmu, z powodu jej istotnej roli w utrzymywaniu stałej temperatury ciała, które z kolei umożliwia prawidłowy przebieg wszystkich procesów zachodzących w ludzkim ciele.
Tarczyca produkuje hormony, które odpowiedzialne są na stymulację metabolizmu spożywanych przez nas pokarmów i składników odżywczych. Funkcje i zadania tarczycy są jednak dużo obszerniejsze i bardzo liczne, łącznie z dbaniem o prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego. Choć jest małym narządem to odgrywa kluczową rolę w ludzkim ciele i powinna być otoczona szczególną troską każdego z nas.
Czym jest autoimmunologiczne zapalenie tarczycy
Autoimmunologiczne zapalenie tarczycy to schorzenie znane również pod nazwą choroby Hashimoto. Nazwa pochodzi od nazwiska jej odkrywcy. Hakaru Hashimoto był japońskim chirurgiem pracującym w Berlinie. Jako pierwszy w 1912 roku opisał cztery przypadki autoimmunologicznego zapalenia tarczycy.
Choroba Hashimoto jest nieuleczalna i przewlekła. Wywołuje zmiany w organizmie, które mają charakter trwały i nieodwracalny. Doprowadza do powolnego niszczenia tarczycy. Gdy proces ten wypełni się, pacjent do końca życia będzie zmagać się z niedoczynnością tarczycy. Leczenie polega na łagodzeniu objawów i suplementowaniu hormonów tarczycy. Specjaliści zauważają również dużą rolę diety w łagodzeniu objawów schorzeń tarczycy.
Sama dieta nie powinna zastępować leczenia farmakologicznego, ale być jego wsparciem i uzupełnieniem. Niestety do tej pory nie udało się jasno ustalić jednoznacznych przyczyn pojawiania się autoimmunologicznego zapalenia tarczycy i nie wiadomo też z jakiego powodu organizm atakuje i niszczy własne tkanki, choć zwraca się uwagę zarówno na czynnik genetyczny, jak i środowiskowy.
Diagnostyka autoimmunologicznego zapalenia tarczycy
Pierwszym krokiem do postawienia diagnozy jest wizyta u lekarza. Specjalista endokrynolog rozpoczyna od wywiadu z pacjentem, w czasie którego pyta o niepokojące objawy, styl życia i sposób odżywiania pacjenta. Następnie przechodzi do badania palpacyjnego, czyli manualnego badania szyi, w okolicy tarczycy. Już na tym etapie często lekarz nabiera pewnych podejrzeń. Dzieje się tak, ponieważ w chorobie Hashimoto tarczyca szybko ulega destrukcji, a tym samym zmniejsza swój rozmiar. Kolejnym etapem diagnostycznym jest wykonanie badania USG tarczycy i skierowanie pacjenta na badania krwi. Są to przede wszystkim badania:
- poziomu hormonu tarczycowego TSH (tyroksyny),
- badanie wolnych hormonów tarczycowych (FT3 i FT4),
- przeciwciał przeciwtarczycowych (anty-TPO, anty-TG i TRAb).
Jednak nie mniej ważne od badań laboratoryjnych jest również badanie USG. Dzięki swojej specyfice pozwala w szybki i precyzyjny sposób zobrazować wygląd, budowę i wielkość badanego narządu, w tym przypadku tarczycy.
Badanie USG tarczycy jest szybkie i całkowicie bezpieczne. Nie wywołuje żadnych negatywnych skutków ubocznych i może być powtarzane dowolną liczbę razy. Jest też całkowicie bezbolesne. Lekarz z kolei dostaje dzięki niemu podgląd na wygląd tarczycy. Dzięki temu możliwe jest także wykrycie wszelkiego rodzaju torbieli, cyst czy narośli w obrębie tarczycy. Zastosowanie USG tarczycy pozwala na szybkie i precyzyjne postawienie diagnozy i podjęcie leczenia.