Najkrócej
Badania diagnostyczne powinny być wykonywane przy okazji nawet najmniejszych dolegliwości. Jednym z takich badań jest USG jamy brzusznej. Tego typu diagnostyka obrazowa jest nieinwazyjna, stosunkowo tania i całkowicie bezbolesna, a jednocześnie pozwala łatwo wykryć wiele groźnych dla zdrowia chorób. Dlatego też podpowiadamy, kto i kiedy powinien zgłosić się na USG jamy brzusznej, na czym ono polega i czego można się spodziewać w trakcie badania.
Na czym polega badanie USG jamy brzusznej?
Ultrasonografia to technika obrazowania medycznego, która wykorzystuje fale dźwiękowe do tworzenia obrazu okolicy brzucha. Fale odbijają się od tkanek i narządów, a komputer przekształca je w obraz. Ta technika jest również nazywana sonografią lub w skrócie badaniem USG.
USG jamy brzusznej pokazuje budowę narządów wewnętrznych ciała, które znajdują się w zasięgu fal wysyłanych przez głowicę przykładaną do powierzchni skóry. Co to oznacza w praktyce? Głowica, która jest częścią ultrasonografu, pozwala na wyświetlanie na ekranie urządzenia narządów znajdujących się wewnątrz jamy brzusznej oraz narządów wewnętrznych po umieszczeniu jej na ciele. Badanie ultrasonograficzne nie wykorzystuje promieni rentgenowskich, tak jak badanie RTG, przez co jest dużo bezpieczniejsze.
Badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej wykonywane jest w czasie rzeczywistym, a ewentualne nieprawidłowości można wykryć podczas jego wykonywania. Inaczej jest w przypadku badania rentgenowskiego, gdzie interpretacja obrazu możliwa jest dopiero po zakończeniu zabiegu. Aparat ultrasonograficzny składa się z konsoli z ekranem, na którym podczas badania wizualizowane są narządy jamy brzusznej. Głowica jest połączona z konsolą. Lekarz przykłada ją bezpośrednio do skóry pacjenta. Emituje fale dźwiękowe o wysokiej częstotliwości, które odbijają się od narządów jamy brzusznej, a następnie wracają do głowicy. Można więc powiedzieć, że sonar „nasłuchuje” echa, które do niego wraca po wyemitowaniu dźwięków.
Dzięki pomiarowi fal zwrotnych można oszacować odległość, wielkość, kształt, spójność położenia narządu (czy jest to narząd twardy, wypełniony płynem, itp.). Uzyskany obraz USG jest natychmiast wyświetlany na ekranie. Dzięki temu wynik badania USG jamy brzusznej jest od razu dostępny dla pacjenta i lekarza.
Celem USG jamy brzusznej jest poszukiwanie jakichkolwiek nieprawidłowości w wątrobie, pęcherzyku żółciowym, trzustce, śledzionie, nerkach lub innych narządach jamy brzusznej. Ultrasonografię można również wykorzystać do diagnozowania niektórych schorzeń, takich jak zapalenie wyrostka robaczkowego, torbiele jajników i guzy jajników lub macicy.
Wskazania do wykonania badania USG jamy brzusznej
USG jamy brzusznej bada budowę pęcherzyka żółciowego, trzustki, śledziony, nerek, wątroby, aorty brzusznej i innych naczyń brzusznych. Oprócz oceny ich budowy i wielkości, lekarz wykonujący badanie wyszukuje ewentualne nieprawidłowości, takie jak guzy i torbiele. Dzięki badaniu ultrasonograficznemu jamy brzusznej możliwe jest ustalenie przyczyny bólu brzucha, obrzęku, dysfunkcji wątroby czy powiększenia narządów wewnętrznych wykrytych przez lekarza badaniem palpacyjnym. Dokładność badania, w połączeniu z doświadczeniem wykonującego je lekarza, pozwala wykryć i szybko zdiagnozować kamicę nerkową oraz powiększenie pęcherzyka żółciowego, tętniaka aorty, zapalenie wyrostka robaczkowego, wodonercze i splenomegalię.
Badanie dopplerowskie, często uzupełniające USG jamy brzusznej, wykrywa również:
- zaburzenia przepływu krwi (np. zator),
- zwężenie naczynia krwionośnego (które może być spowodowane obecnością blaszki miażdżycowej),
- guzy i wady wrodzone.
Ważnymi wskazaniami do badania USG jamy brzusznej są głównie przewlekłe lub silne i promieniujące bóle brzucha, biegunki, uporczywe i nawracające dolegliwości żołądkowo-jelitowe oraz nagła i szybka utrata masy ciała. Nie należy bagatelizować tych objawów i jak najszybciej zgłosić się na USG jamy brzusznej.